Solunum Fonksiyon Testi

İş Sağlığı ve Güvenliği Kapsamında Solunum Fonksiyon Testi (Spirometri)

İş sağlığı ve güvenliği açısından solunum fonksiyon testi (SFT / Spirometri), çalışanların akciğer kapasitesini ve hava akışını ölçerek solunum yolu hastalıklarını erken tespit etmek, mesleki solunum risklerini izlemek ve akciğer fonksiyon bozukluklarını değerlendirmek için uygulanan en önemli tarama yöntemlerinden biridir. Özellikle toz, duman, gaz, buhar veya kimyasal aerosol maruziyeti olan işyerlerinde (madencilik, metal işleme, tekstil, boya-kaplama, kaynak, kimya sanayi vb.) zorunlu ve kritik bir sağlık gözetim aracıdır.

Spirometri testi, ekspirasyon hacmini (zorlu ekspiratuar volüm – FEV1, zorlu vital kapasite – FVC) ve hava akış hızlarını ölçerek obstrüktif (KOAH, astım), restriktif veya kombine akciğer fonksiyon bozukluklarını belirler. Uluslararası standartlar (ATS/ERS 2019 Spirometri Standardizasyonu, ISO 26782, ILO Solunum Hastalıkları Rehberleri) ve Türkiye'deki İş Sağlığı ve Güvenliği mevzuatı doğrultusunda gerçekleştirilen bu testler, mesleki akciğer hastalıklarının (pnömokonyoz, mesleki astım, KOAH) erken teşhisini sağlar, önleyici tedbirleri yönlendirir ve yasal yükümlülükleri karşılar.

Solunum Fonksiyon Testinin İş Sağlığındaki Temel Faydaları

Akciğer Fonksiyonlarının Değerlendirilmesi ve Erken Tespit

Test, FEV1/FVC oranı, PEF (zirve akım hızı) gibi parametrelerle solunum kapasitesini hassas şekilde analiz eder. Maruziyet kaynaklı erken değişiklikler (küçük hava yolu obstrüksiyonu, restriktif patern) fark edilerek ilerleyici hastalıklar önlenir.

Mesleki Solunum Risklerinin İzlenmesi

Periyodik spirometri ile maruziyetin akciğerler üzerindeki etkisi objektif olarak takip edilir. Grup verileriyle bölüm bazında riskler belirlenir; toz/kimyasal kontrol tedbirlerinin etkinliği değerlendirilir.

İş Uygunluğu ve Önleyici Müdahalelerin Rehberi

Test sonuçları, çalışanın mevcut işte devam edip edemeyeceğini veya ek koruyucu önlemlere (maske tipi, havalandırma iyileştirmesi, iş rotasyonu) ihtiyaç duyup duymadığını belirler. Erken müdahale ile meslek hastalıkları ve iş gücü kaybı azalır.

İş Sağlığı Programlarının Kalite Göstergesi

Yüksek kaliteli spirometri, işyerindeki solunum koruma programının etkinliğini kanıtlar ve yasal denetimlerde güçlü veri sağlar.

Hizmetimizin Kalite ve Güven Unsurları

Basit spirometri testi, uluslararası standartlara uygun (ATS/ERS 2019 kriterleri) ve düzenli kalibre edilmiş cihazlarla yapılır.

Saha çalışmaları sırasında kalibrasyon belgesi işyeri hekimine sunulur.

Cihaz 6 ay içinde kalibre edilmiş olup, tarama öncesi belge gösterilir.

Her çalışan için tek kullanımlık ağızlık + antibakteriyel filtre kullanılır – enfeksiyon riski sıfırdır.

Test, eğitimli sağlık teknisyeni tarafından, kalibrasyonlu cihaz ve filtre ile gerçekleştirilir.

Her testte ardışık 3 manevra yapılır; tekrarlanabilirlik kriterleri (ATS/ERS) sağlanır.

6 saniyeden kısa ekspirasyonlarda işyeri hekimi tekrarı isteyebilir.

Yazılım, her manevrada otomatik kalite güvence kontrolleri yapar; hata mesajları teknisyeni uyarır.

Raporlama Meslek Hastalıkları Uzmanı veya Göğüs Hastalıkları Uzmanı tarafından değerlendirilir, kaşelenir ve imzalanır.

Raporlar dijital (elektronik) formatta işyeri sağlık birimine teslim edilir.

Teknik Özellikler

Hacim

> 8 L

Doğruluk

± %3 veya ± 0,050 L

Akım

0 – 14 L/sn

Zaman

> 15 sn (3 manevra)

Solunum fonksiyon testi, sadece bir ölçüm değil; mesleki solunum hastalıklarının önlenmesi, çalışan akciğer sağlığının korunması ve işyerinde solunum güvenliğinin sürdürülmesi için vazgeçilmez bir yatırımdır. ATS (Amerikan Toraks Derneği) ve ERS (Avrupa Solunum Derneği) standartlarında, akredite kalitede hizmet sunuyoruz.